عبد الله الأنصاري الهروي ( مترجم وشارح : اسماعيل منصورى لاريجانى )

154

منازل السائرين ( فارسى )

باب مراقبت قال الله تعالى : فَارْتَقِبْ إِنَّهُمْ مُرْتَقِبُونَ . « 1 » پس انتظار كش همانا ايشان منتظرانند . و قال الله تعالى : لا يَرْقُبُوا فِيكُمْ إِلًّا وَ لا ذِمَّةً . « 2 » آنان در حق اهل ايمان مراعات حق خويشى يا عهد و پيمان را نخواهند كرد . تعريف مراقبة : المراقبة دوام ملاحظة المقصود . مراقبت ، ملاحظهء پيوسته مقصود است . وجه استشهاد اين آيه در نظر خواجه بزرگوار اين است كه زمانى كه كافران در كفر و عناد خود سماجت مىكردند خداوند به پيامبر صلّى اللّه عليه و إله فرمود : آنها را رها كن ، ما آنها را تعقيب مىكنيم . مراقبت در نزد عرفا از افعال دل است . ملاحظه به معناى مشاهده است و مشاهده بدين معناست كه انسان دائما با ديدهء دل در طلب مقصود باشد و هيچگاه از ياد آن غافل نشود . لذا عارف شيرازى گويد : دست از طلب ندارم تا كام دل برآيد * يا جان رسد به جانان يا جان ز تن درآيد درجات مراقبة : و هى على ثلاث درجات : الدرجة الاولى : مراقبة الحق سبحانه فى السّير اليه على الدّوام ، بين تعظيم مذهل ، و مداناة حاملة و سرور باعث . و آن داراى سه درجه ( مقام ) است : درجهء اول : مراقبت حق است به صورت مداوم ، در سير به سوى آن با تعظيمى كه لايق

--> ( 1 ) . دخان / 59 . ( 2 ) . توبه / 8 .